In afwachting van een voor 10 april aangekondigd Algemeen Overleg in de Tweede Kamer over de voortgang van de politietrainingsmissie in Afghanistan roepen berichten in de media nieuwe vragen op. Uit een gezamenlijk onderzoek van de Volkskrant en Nieuwsuur bleek dat de Afghaanse agenten na hun basistraining niet of nauwelijks gevolgd worden door de Nederlanders en dat ze bovendien al een aantal keren waren verwikkeld in gevechten met gewapende tegenstanders. De beloofde tien weken aanvullende training wordt in de praktijk nauwelijks gegeven, omdat de distrikten buiten Kunduz-stad waar de agenten terecht komen te gevaarlijk zijn. Een geplande eerste uitbreiding van de missie in het distrikt Khanabad kon eind maart geen doorgang vinden omdat de lokale politiekommandant het te onveilig vond in verband met een bloedige strijd tussen krijgsheren onderling. Het kommentaar van de Volkskrant sprak in dit verband van een “onhaalbare missie”.
De regering reageerde nog dezelfde dag ongebruikelijk snel met een kamerbrief . Daarin stond dat het agent-volgsysteem gebaseerd is op een database met biometrische gegevens en dat deze “functioneert naar behoren”. Zonder in te gaan op de berichtgeving werd tevens gemeld dat de praktijkbegeleiding onlangs was uitgebreid naar Khanabad.
Inmiddels heeft de diskussie zich verplaatst naar de rol van de Nederlandse F-16 vliegtuigen bij luchtsteun aan NAVO-troepen in nood. Het dagblad Trouw meldde dat SP-kamerlid Harry van Bommel (na een bezoek aan de troepen in Afghanistan) tot de konklusie was gekomen dat de F-16 voortaan als ze op de grond staan ook moeten kunnen opstijgen om bondgenoten te ‘helpen’. Nu mogen ze dat alleen als ze al in de lucht zijn met een andere opdracht (bermbommen opsporen). Volgens Van Bommel hebben de piloten al een foefje bedacht om de regels te omzeilen. Als er luchtsteun moet worden gegeven stijgen ze snel op om zogenaamd bermbommen te zoeken en wordt in de lucht de opdracht veranderd. Volgens de Volkskrant is deze zet van de SP “vervelend voor GroenLinks”.
Aangezien in de kranten deze F-16 diskussie voornamelijk gevoerd wordt vanuit binnenlands politieke optiek en in termen van “hulp” aan de eigen troepen en bondgenoten blijft buiten beschouwing dat het hier in een aantal gevallen om luchtaanvallen met zware bommen gaat, waarbij ook gemakkelijk burgerslachtoffers kunnen vallen. Nog onlangs hebben Nederlandse F-16s Italiaanse militairen die waren aangevallen door het lokale verzet ondersteund. Of daarbij slachtoffers aan Afghaanse kant zijn gevallen is niet bekend. En overigens is ook het opsporen van bermbommen natuurlijk gewoon onderdeel van de oorlogvoering.
